De kennisgroepen van de Belastingdienst publiceren standpunten over vragen waarop de wet geen direct antwoord geeft. Ze binden de inspecteur, niet de rechter, maar in de praktijk volgt de aangifte ze. SEH bespreekt de standpunten die voor hypotheekadvies het meest relevant zijn.
Gemengde BEWS/NEWS-lening: aflossing naar rato
Bestaat één lening deels uit een bestaande eigenwoningschuld (BEWS, overgangsrecht van voor 2013) en deels uit een nieuwe (NEWS, met aflosplicht), dan mag de klant de aflossingen niet alleen aan het NEWS-deel toerekenen. Aflossingen worden naar verhouding verdeeld. Voorbeeld: bij 100.000 euro BEWS en 200.000 euro NEWS gaat twee derde van elke aflossing naar het NEWS-deel en een derde naar het BEWS-deel.
Advies: leg fiscaal verschillende delen vast als afzonderlijke leningdelen met een eigen leningnummer. Dat voorkomt menging.
BEWS herleeft niet na fictieve vervreemding
Een BEWS kan normaal binnen het lopende jaar plus één jaar "herleven" op een nieuwe woning. Dat geldt volgens de kennisgroep niet als de oude woning fictief is vervreemd (bijvoorbeeld omdat zij langer dan de toegestane termijn geen eigen woning meer was) en de schuld daardoor naar box 3 ging. Een fictieve vervreemding is geen fictieve aflossing, dus er is niets dat kan herleven.
Eigenwoningreserve volgt het eigendom
Bij verkoop van de woning na een scheiding volgt de eigenwoningreserve het juridische eigendom, niet de afspraak over de verdeling van de overwaarde. Bezitten beide partners ieder de helft, dan krijgt ieder 50% van de reserve, ook als zij op grond van huwelijkse voorwaarden of een convenant een andere verdeling afspreken (standpunt van 4 maart 2025). Neem dat mee als de ene partner opnieuw koopt.
Duurzaam gescheiden echtgenoten
Echtgenoten die duurzaam gescheiden leven kunnen ieder een eigen woning in box 1 hebben, mits duidelijk is wie welke woning in eigendom heeft.
VvE-lening en eigenwoningschuld
De kennisgroep heeft ook standpunten gepubliceerd over leningen die een VvE aangaat (bijvoorbeeld voor onderhoud of verduurzaming) en de vraag of het aandeel van een appartementseigenaar als eigenwoningschuld kan gelden. Na een Woo-verzoek is in 2025 een uitgebreid document met vragen en antwoorden openbaar gemaakt, onder meer over aftrekbare financieringskosten. Toets een concreet geval aan het actuele standpunt op de site van de Belastingdienst.
Inbreng eigen middelen bij samen kopen
Brengt een van beide partners meer eigen geld in, leg dan vast hoe dat is geregeld (bijvoorbeeld een vergoedingsrecht of lening tussen partners). Dat heeft invloed op het deel van de schuld dat eigenwoningschuld is, en voorkomt discussie bij scheiding.
Wat betekent dit voor je advies
- Splits leningdelen fiscaal zuiver en noteer per deel de fiscale status (BEWS of NEWS).
- Vraag bij een nieuwe aankoop na een scheiding naar de eigendomsverhouding van de vorige woning, niet alleen naar de verdeling van de overwaarde.
- Leg ongelijke inbreng van eigen middelen schriftelijk vast en verwijs voor de juridische vastlegging naar de notaris.
Bronnen en links
- SEH: KG-standpunt over gemengde BEWS/NEWS-lening
- SEH: KG-standpunt BEWS herleeft niet op andere woning na fictieve vervreemding
- SEH: KG: eigenwoningreserve volgt eigendom, niet gerechtigdheid op overwaarde
- SEH: Kennisgroepstandpunten eigenwoningregeling inkomstenbelasting
- SEH: Het belang van vastlegging inbreng eigen middelen
- SEH: KG-standpunt aftrekbare financieringskosten