Compliance en Wft (deel 2 van 3)

Na het einde van de functie blijft gedurende een bepaalde periode verhoogde aandacht nodig. Daarna beoordeelt u op basis van risico of verscherpt onderzoek nog nodig is. Controleer de actuele termijn in de regelgeving. Leg de beoordeling vast.

Ja. Als het risico niet te beheersen is, mag u de relatie weigeren of beëindigen. Communiceer dit zakelijk, zonder te verwijzen naar een melding. Beoordeel ook of een melding nodig is. Leg uw besluit vast.

Bij een sanctiescreening controleert u of een klant of UBO op een sanctielijst staat. Dat volgt uit de Sanctiewet en Europese regels. Bij een treffer mag u geen diensten verlenen en meldt u dit. Leg de screening en het resultaat vast.

Bij gewijzigde omstandigheden, nieuwe producten of signalen van risico. Ook periodiek, afhankelijk van het risicoprofiel. Een hoog risico vraagt vaker controle dan een laag risico. Leg de momenten en uitkomsten vast.

U kunt onder voorwaarden steunen op onderzoek van een andere Wwft-instelling. U blijft zelf verantwoordelijk voor de uitkomst. Zorg dat u de gegevens direct kunt krijgen. Leg de afspraken en de gegevens vast.

Contant geld vergroot het witwasrisico. Vraag naar de herkomst en de reden voor contante betaling. Bij onvoldoende verklaring overweegt u een melding. Leg de verklaring en uw beoordeling vast.

Voorbeelden zijn een onverklaarbare eigen inbreng, een lening van een onbekende derde of een koopprijs die sterk afwijkt van de marktwaarde. Ook snelle doorverkoop of onlogische constructies zijn signalen. Vraag door en verifieer. Leg de signalen en uw afweging vast.

Fraude is misleiding om een voordeel te krijgen, zoals valse loonstroken. Witwassen is het verhullen van de criminele herkomst van geld. Beide kunnen in een dossier samenvallen. Fraude meldt u volgens uw incidentenprocedure, witwassignalen via de Wwft-route.

Werk niet mee aan de aanvraag. Bewaar de stukken en leg uw bevindingen vast. Beoordeel of een melding nodig is bij de geldverstrekker, de FIU of de politie. Raadpleeg uw interne incidentenprocedure.

Financiële instellingen kunnen gegevens van personen die betrokken zijn bij fraude vastleggen in een intern en extern verwijzingsregister. Dat gebeurt volgens het Protocol Incidentenwaarschuwingssysteem Financiële Instellingen. Adviseurs hebben hier geen directe toegang. Fraudesignalen kunt u wel melden aan de betrokken instelling.

Een onderneming moet incidenten die de integriteit raken signaleren en afhandelen. Een incidentenregister helpt om dit aantoonbaar te doen. Leg per incident de feiten, de maatregelen en de afloop vast. Gebruik het register ook om uw SIRA te actualiseren.

Een klokkenluidersregeling geeft medewerkers een veilige route om misstanden te melden. Voor werkgevers vanaf een bepaalde omvang is een interne meldprocedure verplicht. Ook kleine kantoren doen er goed aan een eenvoudige route te hebben. Leg de regeling vast en maak hem bekend.

Een gedragscode maakt integriteitsnormen concreet. Denk aan omgang met geschenken, nevenfuncties, vertrouwelijkheid en privé-transacties. De wet noemt geen vast format. Laat medewerkers de code tekenen en bespreek hem periodiek.

Dat kan, maar het kan leiden tot belangenconflicten. Laat nevenfuncties melden en vooraf beoordelen. Leg vast welke nevenfuncties zijn toegestaan en onder welke voorwaarden. Evalueer bij wijzigingen.

Dit kan een belangenconflict opleveren. Laat bij voorkeur een andere adviseur het advies geven of controleren. Leg de situatie en de maatregelen vast. Zorg dat het advies even zorgvuldig is als bij andere klanten.

Dat kan, maar het geeft een duidelijk belangenconflict. U hebt belang bij de verkoop en bij een zo hoog mogelijke financiering. Informeer de klant hierover en leg uit hoe u het conflict beheerst. Leg de informatie en maatregelen vast.

Een register geeft overzicht van mogelijke belangenconflicten en de maatregelen daartegen. Denk aan samenwerkingen, aandeelhouderschap van aanbieders en beloningsafspraken. Actualiseer het register bij wijzigingen. Het ondersteunt uw integriteitsbeleid en SIRA.

Dat is niet verboden, maar het raakt de onafhankelijkheid. U moet de klant informeren over deze relatie. U mag uzelf dan in de regel niet onafhankelijk noemen. Beoordeel en beheers het belangenconflict.

Ja. Een klant moet weten welke banden u hebt met aanbieders als die het advies kunnen beïnvloeden. Vermeld dit in uw informatie vooraf. Leg vast dat de klant deze informatie heeft gekregen.

Als gevolmachtigde handelt u namens de verzekeraar bij acceptatie en schade. Tegelijk adviseert u de klant. Dat kan een belangenconflict geven. Informeer de klant en zorg voor heldere scheiding van taken.

Ja, dat is verstandig. Beschrijf het signaal, het onderzoek dat u deed en waarom u concludeerde dat er geen ongebruikelijke transactie was. Zo toont u aan dat u zorgvuldig hebt gewogen. Bewaar deze vastlegging vertrouwelijk, gescheiden van het klantdossier.

Meestal is de grondslag de uitvoering van een overeenkomst met de klant. Voor gegevens die een wet voorschrijft, zoals de Wwft, is de grondslag een wettelijke verplichting. Toestemming is vaak niet de beste grondslag, omdat die kan worden ingetrokken. Leg per verwerking de grondslag vast.

Ja. De klant is vrij om meerdere adviseurs te raadplegen. Vraag wel naar lopende aanvragen, omdat dubbele aanvragen tot verwarring of afwijzing kunnen leiden. Maak duidelijk wat uw rol is. Leg vast wat de klant hierover vertelde.

Het BSN mag u alleen verwerken als een wet dat toestaat. Zonder wettelijke grondslag schermt u het BSN af, bijvoorbeeld op een kopie van het identiteitsbewijs. Controleer of uw verwerking een wettelijke basis heeft. Leg uw werkwijze vast.

In een verwerkersovereenkomst legt u vast welke gegevens de verwerker verwerkt, voor welk doel en hoe hij die beveiligt. Ook staan er afspraken in over geheimhouding, subverwerkers, datalekken en het einde van de samenwerking. Sluit zo een overeenkomst met bijvoorbeeld uw CRM-leverancier. Bewaar de overeenkomsten centraal.

Meestal niet. Een geldverstrekker of verzekeraar bepaalt zelf doel en middelen van de verwerking en is dan zelf verwerkingsverantwoordelijke. Een verwerkersovereenkomst is dan niet nodig. Wel moet u de klant informeren aan wie u gegevens verstrekt.

Een beveiligingsincident is elke gebeurtenis die de beveiliging raakt, zoals een phishingmail of een storing. Een datalek is een incident waarbij persoonsgegevens verloren gaan, worden ingezien of worden gewijzigd zonder dat dat mag. Niet elk incident is dus een datalek. Registreer beide en beoordeel per incident of persoonsgegevens zijn geraakt.

De zorgplicht stopt niet altijd bij het afsluiten. Als u nazorg hebt afgesproken, moet u die ook leveren. Ook zonder afspraak kan het nodig zijn om een klant te informeren over belangrijke wijzigingen die u bekend zijn. Leg vast welke nazorg u hebt afgesproken en geleverd.

U reageert zonder onredelijke vertraging en uiterlijk binnen een maand. In bijzondere gevallen mag u de termijn verlengen, met tijdige motivering aan de klant. Verifieer eerst de identiteit van de verzoeker. Leg het verzoek en de afhandeling vast.

Persoonsgegevens in interne aantekeningen vallen in beginsel onder het inzagerecht. Persoonlijke gedachten van medewerkers kunnen soms worden uitgezonderd. Schrijf aantekeningen daarom altijd zakelijk en respectvol. Twijfelt u, vraag juridisch advies.

Niet altijd. Wettelijke bewaarplichten en uw belang bij bewijs kunnen verwijdering in de weg staan. Leg uit welke gegevens u moet bewaren en waarom. Verwijder wat niet meer nodig is en leg de afhandeling vast.

Het register beschrijft welke persoonsgegevens u verwerkt, voor welk doel, op welke grondslag en met wie u ze deelt. Ook bewaartermijnen en beveiliging staan erin. Bijna elk adviesbedrijf moet een register hebben, omdat het regelmatig gegevens verwerkt. Houd het actueel.

Een DPIA is nodig bij een verwerking met een waarschijnlijk hoog privacyrisico. Denk aan grootschalige profilering of nieuwe technologie zoals AI-tools met klantgegevens. De Autoriteit Persoonsgegevens publiceert een lijst met verwerkingen waarvoor een DPIA verplicht is. Leg de uitkomst en maatregelen vast.

Wees terughoudend. Berichtenapps zijn vaak niet ingericht op veilige opslag en bewaartermijnen. Gegevens komen ook op privételefoons terecht. Gebruik bij voorkeur een beveiligd klantportaal en leg uw beleid vast.

Gebruik versleuteling of een beveiligd portaal voor gevoelige stukken. Stuur geen kopieën van identiteitsbewijzen of loonstroken via gewone e-mail. Zorg voor tweestapsverificatie op mailaccounts. Leg de maatregelen vast in uw beveiligingsbeleid.

Alleen als daarvoor een geldige grondslag is. Voor elektronische marketing aan bestaande klanten gelden aparte regels. Bied altijd een eenvoudige afmeldmogelijkheid. Gebruik dossiergegevens niet zomaar voor andere doeleinden.

Voor de meeste kleine adviesbedrijven is dat niet verplicht. Verplicht is het onder meer bij grootschalige verwerking van bijzondere gegevens of grootschalige monitoring. Wel moet iemand intern de AVG-naleving bewaken. Leg uw afweging vast.

Behandel het als een mogelijk datalek. Beoordeel of de laptop versleuteld was en of gegevens op afstand kunnen worden gewist. Meld zo nodig binnen 72 uur bij de Autoriteit Persoonsgegevens. Doe ook aangifte en registreer het incident.

Alleen als daarvoor een grondslag is en de klant op de hoogte is. Deel zo min mogelijk en bij voorkeur geanonimiseerd. Maak afspraken over vertrouwelijkheid. Leg vast wat u hebt gedeeld en waarom.

Een klacht is een uiting van ontevredenheid van een klant. Een geschil ontstaat als de klacht na interne behandeling niet is opgelost. Pas dan kan de klant naar Kifid. Behandel elke klacht serieus, ook als die informeel binnenkomt.

Beschrijf hoe een klant een klacht kan indienen, wie de klacht behandelt en binnen welke termijn u reageert. Vermeld de mogelijkheid om daarna naar Kifid te gaan. Registreer klachten en gebruik ze om uw dienstverlening te verbeteren. Maak de procedure bekend aan klanten.

Dat kan, maar controleer of uw vergunning en de regels van het woonland dit toelaten. Let op extra Wwft-risicos en op fiscale gevolgen van het woonland. Geldverstrekkers en verzekeraars hebben vaak aparte acceptatieregels. Leg uw beoordeling vast.

Kifid kijkt naar wat een redelijk bekwaam en redelijk handelend adviseur in die situatie had moeten doen. Daarbij is het dossier van groot belang. Wat niet is vastgelegd, is moeilijk te bewijzen. Kifid toetst aan de regels en normen die golden op het moment van advies.

Kifid kan oordelen dat de klant zelf ook heeft bijgedragen aan de schade. Bijvoorbeeld door informatie niet te lezen of onjuiste gegevens te geven. De schadevergoeding wordt dan verminderd. Een goed dossier helpt om dit aan te tonen.

Kifid vergelijkt de situatie na de fout met de situatie als er correct was geadviseerd. Het verschil is de schade. Voorbeeld: kreeg een klant een te hoge rente door een verkeerde rentevaste periode, dan kan het renteverschil de basis zijn. Ook voordelen voor de klant kunnen worden verrekend.

Een vordering tot schadevergoeding verjaart in de regel vijf jaar nadat de klant bekend werd met de schade en de aansprakelijke partij. Er geldt daarnaast een lange absolute termijn na de schadeveroorzakende gebeurtenis. De verjaring kan worden gestuit. Bewaar dossiers daarom lang genoeg.

De klachtprocedure bij Kifid is in principe bedoeld voor consumenten en bepaalde kleine zakelijke klanten. Een financiële onderneming start normaal geen procedure als klager. Bij een geschil over betaling kunt u naar de rechter. Raadpleeg het reglement van Kifid.

Als meerdere klanten over hetzelfde onderwerp klagen, kan er een structureel probleem zijn. Analyseer de oorzaak en kijk of andere klanten ook geraakt zijn. Overweeg een proactieve oplossing voor die groep. Leg de analyse en maatregelen vast.

Vergelijk de factuur met de vooraf gemaakte afspraken. Leg uit hoe de kosten zijn opgebouwd. Is de afspraak onduidelijk, dan kan dat in het nadeel van de adviseur uitvallen. Zorg daarom altijd voor heldere schriftelijke kostenafspraken.

Een tolk kan nodig zijn om passend te adviseren. Leg vast wie heeft getolkt en wat de relatie met de klant is. Let op dat de tolk geen eigen belang heeft, zoals een familielid dat meetekent. Controleer met eenvoudige vragen of de klant de kern begrijpt.

Met een normoverdragende brief geeft de AFM aan dat een onderneming een norm heeft overtreden en wat zij verwacht. Het is een informele maatregel zonder boete. De AFM kan er later naar verwijzen als de overtreding doorgaat. Leg de opvolging aantoonbaar vast.

De AFM kan onder meer:

• een aanwijzing geven
• een last onder dwangsom opleggen
• een bestuurlijke boete opleggen
• een maatregel openbaar maken
• de vergunning intrekken

Welke maatregel volgt, hangt af van ernst en verwijtbaarheid.

Ja, in veel gevallen publiceert de AFM opgelegde boetes en lasten onder dwangsom. Dat kan reputatieschade geven. Bij bezwaar kan in sommige gevallen uitstel van publicatie worden gevraagd. Controleer de actuele publicatieregels.

Werk mee, want medewerking is verplicht. Vraag naar de legitimatie en het doel van het onderzoek. Wijs een aanspreekpunt aan en noteer welke stukken worden ingezien of meegenomen. Overleg zo nodig met een juridisch adviseur.

Er geldt een medewerkingsplicht. De AFM mag inzage vorderen in zakelijke gegevens en documenten. Weigeren kan zelf een overtreding zijn. Bij twijfel over vertrouwelijke stukken overlegt u met de AFM en een jurist.

Bij een themaonderzoek onderzoekt de AFM een onderwerp bij een groep ondernemingen. Denk aan dossierkwaliteit of kosten van advies. De uitkomsten worden vaak gepubliceerd met goede en slechte voorbeelden. Gebruik deze publicaties om uw eigen proces te toetsen.

Lees de publicaties en vertaal ze naar concrete acties. Vergelijk uw werkwijze met de genoemde goede en slechte voorbeelden. Leg vast wat u hebt aangepast. Zo toont u aan dat u de normen actief volgt.

Ondernemingen onder toezicht betalen jaarlijks een bijdrage aan de kosten van het toezicht. De hoogte hangt af van de categorie en de omvang van de onderneming. De bedragen worden periodiek vastgesteld. Raadpleeg de AFM voor de actuele heffing.

Ja. Tegen een besluit van de AFM staat bezwaar open. Daarna kunt u in beroep gaan bij de rechter. Let op de wettelijke termijnen. Laat u bijstaan door een jurist met ervaring in financieel toezichtrecht.

De AFM houdt toezicht op het gedrag van financiële ondernemingen, zoals advies en informatie. DNB houdt prudentieel toezicht op onder meer banken en verzekeraars. Voor de meeste adviesbedrijven is de AFM de directe toezichthouder. DNB is vooral relevant via de partijen waarmee u samenwerkt.

De ACM houdt toezicht op mededinging en consumentenregels zoals oneerlijke handelspraktijken. Zij werkt samen met de AFM. Voor financiële diensten is de AFM meestal leidend. Let wel op regels voor reclame en prijsafspraken.

Reclame moet correct, duidelijk en niet misleidend zijn. Voor sommige producten gelden extra eisen, zoals een risicowaarschuwing bij krediet. Vermeld geen voordelen zonder de belangrijkste nadelen. Leg goedgekeurde uitingen en de toets vast.

Algemene informatie mag. Zodra u een persoonlijke aanbeveling doet aan iemand, is er sprake van advies met alle eisen. Wees ook alert op misleidende of onvolledige berichten. Leg een socialmediabeleid vast voor medewerkers.

Ja, als ze echt zijn en u niet selecteert op een misleidende manier. Vraag toestemming aan de klant. Bewerk de inhoud niet. Plaats nooit nepreviews.

Denk aan uw bedrijfsgegevens, AFM-registratie, Kifid-aansluiting, klachtenprocedure en privacyverklaring. Ook informatie over uw dienstverlening en kosten hoort er goed vindbaar te staan. Controleer regelmatig of alles actueel is. Leg vast wanneer de site is gecontroleerd.

De derde partij kan reclame maken of klanten informeren op een manier die niet voldoet aan de regels. U kunt daarop worden aangesproken. Maak afspraken over de inhoud en toets de uitingen. Controleer of de partij niet zelf advies of bemiddeling doet zonder vergunning.

Bij producten onder het provisieverbod kan dit problemen geven, omdat de klant uiteindelijk betaalt. Ook kan het een belangenconflict geven. Toets de afspraak aan de regels en informeer de klant. Leg de afspraak schriftelijk vast.

Lever het dossier zoals het is. Vul het niet achteraf aan zonder dat duidelijk te maken. Licht zo nodig in een begeleidende brief toe wat er aan het dossier ontbreekt. Overleg bij een korte termijn tijdig met de AFM.

Bespreek het rapport mondeling en stel open vragen over de belangrijkste keuzes en risicos. Laat de klant de gevolgen in eigen woorden samenvatten. Vul onduidelijkheden aan in het gesprek. Leg de bespreking en de vragen van de klant vast.

Een fout is antwoorden geven die niet overeenkomen met de feitelijke praktijk. Ook ontbreekt vaak onderbouwing. Laat de antwoorden controleren door een tweede persoon. Bewaar de ingestuurde versie en de onderbouwing.

Behandel een publieke klacht net zo serieus als een klacht via de normale route. Reageer kort en zakelijk en nodig de klant uit om de klacht buiten de site te bespreken. Deel geen klantgegevens in een openbare reactie. Registreer de klacht in uw klachtenregister.

Organisaties die AI-systemen gebruiken, moeten zorgen voor voldoende AI-kennis bij medewerkers die ermee werken. Die verplichting geldt al sinds begin 2025. Het niveau hangt af van de taak en het risico van het systeem. Leg trainingen en instructies vast.

De AI-verordening noemt onder meer AI voor de beoordeling van de kredietwaardigheid van natuurlijke personen. Ook AI voor risicobeoordeling en prijsstelling bij levens- en ziektekostenverzekeringen valt eronder. AI uitsluitend voor fraudedetectie is uitgezonderd van de kredietcategorie. Controleer de actuele lijst en toepassingsdata.

De aanbieder ontwikkelt het systeem of brengt het onder eigen naam op de markt. De gebruiksverantwoordelijke zet het systeem in onder eigen verantwoordelijkheid. Een adviesbedrijf dat een bestaand pakket gebruikt, is meestal gebruiksverantwoordelijke. Pas het systeem wezenlijk aan, dan kunt u aanbieder worden.

U gebruikt het systeem volgens de gebruiksinstructies. U zorgt voor menselijk toezicht door bekwame personen. U bewaart automatisch gegenereerde logs voor zover die onder uw controle staan. Ook informeert u betrokkenen in de gevallen die de verordening noemt.

Ja. De AI-verordening verplicht transparantie als mensen met een AI-systeem communiceren, tenzij dat al duidelijk is. Vermeld duidelijk dat het om een geautomatiseerde assistent gaat. Bied een route naar een menselijke adviseur. Controleer de toepassingsdatum van deze verplichting.

Als hulpmiddel kan dat, maar u blijft verantwoordelijk voor de inhoud. Controleer elke tekst op juistheid en op aansluiting bij het klantprofiel. Let op verzonnen feiten en verouderde regels. Leg vast dat een adviseur het rapport inhoudelijk heeft beoordeeld.

Maak een overzicht van alle AI-toepassingen, het doel en het risiconiveau. Beschrijf wie de toepassing beheert en hoe u controleert. Neem AI op in uw SIRA en AVG-documentatie. Evalueer periodiek of het gebruik nog passend is.

Een rekentool met vaste regels die u zelf hebt ingesteld, is meestal geen AI-systeem in de zin van de verordening. Een systeem dat zelfstandig afleidt en voorspelt uit data, kan dat wel zijn. Beoordeel per tool de werking. Leg uw beoordeling vast.

Verboden zijn onder meer AI-systemen die mensen manipuleren of misbruik maken van kwetsbaarheden zoals leeftijd of financiële situatie. Ook bepaalde vormen van sociale scoring zijn verboden. Deze verboden gelden al sinds begin 2025. Toets nieuwe marketing- en adviestools hierop.

In Nederland is de rol van de toezichthouders nog in ontwikkeling. Voor de financiële sector ligt een rol bij de bestaande financiële toezichthouders voor de hand. Daarnaast speelt de Autoriteit Persoonsgegevens een rol bij algoritmes en privacy. Volg de actuele berichtgeving van AFM en AP.

Dat kan, mits u de AVG naleeft. Informeer de klant en zorg voor een passende grondslag en verwerkersafspraken. Controleer de samenvatting voordat die in het dossier komt. Bewaar opnames niet langer dan nodig.

AI kan fouten maken bij het lezen van loonstroken of bankafschriften. Ook kan het bias bevatten. Laat uitkomsten altijd controleren door een medewerker. Leg vast welke controles zijn uitgevoerd.

De Leidraad legt nadruk op een volledig beeld van de huidige en toekomstige situatie. Denk aan inkomen, vermogen, verplichtingen, plannen en de woning zelf. Het klantprofiel moet zichtbaar doorwerken in het advies. Raadpleeg de Leidraad voor de concrete verwachtingen.

De woning zelf beïnvloedt de risicos en de lasten. Denk aan onderhoud, energielabel en mogelijke funderingsproblemen. Bespreek de gevolgen voor de woonlasten en de waarde. Leg vast wat bekend was en wat is besproken.

Software kan standaardkeuzes voorstellen die niet bij de klant passen. Adviseurs nemen die dan soms ongemerkt over. Controleer of elke keuze in het advies bewust is gemaakt. Leg vast waarom u een standaardinstelling hebt gevolgd of aangepast.

Als u een persoonlijke aanbeveling doet over een financieel product, is er sprake van advies. Dan gelden de Wft-eisen, zoals een passend klantprofiel. Maak vooraf afspraken over de omvang van de second opinion. Leg vast welke stukken u hebt beoordeeld en wat uw conclusie is.

In de leennormen 2026 telt het tweede inkomen volledig mee. Bereken daarom ook de woonlasten als alleen het hoogste inkomen overblijft. Toon in bedragen het tekort per maand en hoe lang de buffer dat kan opvangen. Leg het scenario, de besproken oplossingen en de keuze van de klant vast.

Voor de uitvoering van de transactie is dat meestal nodig en toegestaan. Verstrek alleen de gegevens die de notaris nodig heeft. Gebruik een veilige verzendmethode. Informeer de klant in uw privacyverklaring over deze verstrekking.

De leverancier is als verwerker verplicht u zonder onredelijke vertraging te informeren. U bent als verwerkingsverantwoordelijke verantwoordelijk voor de beoordeling en een eventuele melding. Vraag direct welke gegevens en klanten zijn geraakt. Leg de communicatie en uw afweging vast.

De bewaartermijn is vijf jaar na het einde van de zakelijke relatie. Eindigt de relatie bijvoorbeeld op 1 juni van een jaar, dan bewaart u de gegevens tot 1 juni vijf jaar later. Leg de einddatum van de relatie vast, zodat de termijn te bepalen is. Gebruik bij voorkeur een systeem dat de vernietigingsdatum signaleert.

De klant kan onder voorwaarden vragen om zijn gegevens in een gangbaar digitaal formaat. Het gaat om gegevens die de klant zelf heeft aangeleverd en die u verwerkt op basis van toestemming of overeenkomst. Verifieer de identiteit van de klant. Reageer binnen de termijn die de AVG stelt.

Bewaar gegevens van iemand die geen klant werd niet langer dan nodig. Leg in uw privacybeleid een redelijke termijn vast. Wwft-gegevens kunnen een eigen bewaartermijn hebben. Verwijder of anonimiseer de rest na afloop.

De termijn van 72 uur loopt vanaf het moment dat u het datalek ontdekt. Ontdekt u een lek op maandag om 10.00 uur, dan meldt u uiterlijk donderdag om 10.00 uur. Weekenden en feestdagen tellen mee. Hebt u nog niet alle informatie, meld dan tijdig en vul later aan.

Wijzig direct de wachtwoorden van getroffen accounts en sluit toegang af. Onderzoek of klantgegevens zijn ingezien of verstuurd. Beoordeel of er een datalek is dat u moet melden. Registreer het incident en train medewerkers opnieuw.

U reageert uiterlijk binnen een maand na ontvangst. Ontvangt u het verzoek op 15 maart, dan reageert u uiterlijk op 15 april. Wilt u verlengen, informeer de klant dan binnen die eerste maand met een motivering. Leg de ontvangstdatum en de reactiedatum vast.

Blijf zakelijk en behandel de klacht inhoudelijk. Reageer niet publiekelijk met klantgegevens. Bied de klant de normale klachtroute en de mogelijkheid van Kifid. Leg het contact en uw reactie vast.

De onderneming blijft verantwoordelijk voor het advies. Behandel de klacht op basis van het dossier. Vraag zo nodig een toelichting aan de oud-medewerker als dat mogelijk is. Leg de behandeling vast en meld de klacht zo nodig bij uw verzekeraar.

De AFM behandelt geen individuele klachten. Meldingen van consumenten gebruikt de AFM als signaal voor haar toezicht. Een melding kan aanleiding zijn voor nader onderzoek. Voor een individuele oplossing verwijst de AFM naar de klachtenprocedure en Kifid.

De wet kent boetecategorieën met een basisbedrag. De AFM kan de boete verhogen of verlagen op basis van ernst, duur en verwijtbaarheid van de overtreding. Ook de financiële draagkracht van de onderneming kan meewegen. Raadpleeg de Wft en de actuele boetebeleidsregels.

Ja. Oversluiten kan gevolgen hebben voor overgangsrecht en aflossingseis. Controleer per leningdeel de fiscale status en de historie. Fouten hier leiden tot verlies van renteaftrek. Leg de controle en de bron van de gegevens vast.

Bij het vier-ogenprincipe controleert een tweede persoon belangrijk werk. Pas het toe bij complexe adviezen, afwijkend advies en werk van medewerkers onder begeleiding. Ook bij een klein kantoor kunt u een collega of externe partij inschakelen. Leg vast wie heeft gecontroleerd.

Een veelgemaakte fout is alleen de extra leenruimte noemen zonder te kijken naar de besparing en de kosten. Ook wordt soms niet gecontroleerd of de maatregel bij de woning past. Bespreek terugverdientijd en onderhoud. Leg de afweging vast.

Beoordeel of de wijziging gevolgen heeft voor de passendheid bij uw klanten. Informeer betrokken klanten als de wijziging belangrijk is en u nazorg hebt afgesproken. Bied zo nodig een nieuw adviesgesprek aan. Leg vast welke klanten u hebt benaderd.

Werk daar niet aan mee. Het opgeven van onjuiste gegevens is fraude en in strijd met uw zorgplicht. Leg het verzoek en uw weigering vast. Beoordeel of u de dienstverlening beëindigt en of een melding nodig is.

Leg uw advies vast en de reden van de klant voor de kortere periode. Laat in een rekenvoorbeeld zien wat de maandlast wordt bij een hogere rente na afloop. Noteer of de klant die hogere last kan dragen. Laat de klant bevestigen dat hij de afweging begrijpt.

De taxateur moet onafhankelijk zijn van adviseur, koper en verkoper. Geef geen sturing op de waarde. Volg de regels van de geldverstrekker en het taxatie-instituut voor de opdrachtverlening. Leg vast hoe de taxatieopdracht is verstrekt.

Wijs iemand aan die nieuwe regels en publicaties volgt. Bespreek wijzigingen in een vast werkoverleg. Vertaal ze naar aanpassingen in werkinstructies en software. Leg vast wanneer wat is besproken.

Stop direct met het zelfstandig adviseren door die medewerker. Laat de gegeven adviezen controleren door een vakbekwame adviseur. Herstel waar klanten nadeel hebben. Leg de analyse en maatregelen vast en beoordeel of melding aan de AFM nodig is.

Ja, u kunt de situatie van de klant toelichten en aangeven waarom een afwijking verantwoord is. De beslissing ligt bij de geldverstrekker. Onderbouw met stukken, zoals een werkgeversverklaring over een toekomstig inkomen. Leg de onderbouwing en de uitkomst vast.

Verstrek alleen gegevens als daarvoor een wettelijke grondslag is, zoals een vordering van een bevoegde officier. Vraag om een schriftelijk verzoek en controleer de bevoegdheid. Verstrek niet meer dan gevraagd. Leg het verzoek en de verstrekking vast.

Nee. Bespreek de voorwaarden, de kosten van de borgtochtprovisie en de bescherming bij restschuld. Gebruik voor de NHG-grens het actuele bedrag (zie NHG). Leg vast dat de voorwaarden zijn besproken. Controleer de actuele NHG-normen.

De extra leenruimte is een maximum, geen advies. Toets of de hogere lasten passen bij het budget van de klant, ook als de verwachte besparing tegenvalt. Bespreek waar het extra bedrag voor wordt gebruikt. Leg de afweging en de keuze van de klant vast.

Vraag naar de maatregelen, de kosten en de planning. Leg uit dat de geldverstrekker vaak eisen stelt aan de besteding van het bedrag. Zonder concrete plannen is het risico groot dat de lening niet doelmatig wordt gebruikt. Leg het gesprek en uw advies vast.

Wijs de klant op de belangrijkste voorwaarden, kosten en risicos. Bespreek de kern van het aanbod kort mondeling. Bied tijd om het aanbod rustig te lezen. Leg vast wat u hebt toegelicht en dat de klant ervoor koos direct te tekenen.

De onderneming met de vergunning is verantwoordelijk voor de naleving. Bij een franchiseformule kan elke vestiging een eigen vergunning hebben. Leg duidelijk vast wie welke taken uitvoert, zoals compliance en dossiertoetsing. Ga niet ervan uit dat de formule alles regelt.

Doe dit niet. Kredietverlening aan consumenten vraagt een eigen vergunning. Het geeft bovendien een groot belangenconflict met uw adviesrol. Leg in uw integriteitsbeleid vast dat dit niet is toegestaan.

Controleer na elke update welke versie van de leennormen en fiscale regels de tool gebruikt. Leg de versie vast in het dossier of in de berekening. Vergelijk steekproefsgewijs met de uitkomst van de geldverstrekker. Meld afwijkingen aan de leverancier.

Geef bij een uurtarief een inschatting van het aantal uren, bijvoorbeeld 12 tot 15 uur voor een standaard hypotheektraject. Vermenigvuldig dat met het uurtarief en noem de bandbreedte van de totale kosten. Spreek af dat u de klant informeert als de inschatting wordt overschreden. Leg de afspraak schriftelijk vast.

De klant moet het advies kunnen begrijpen, ook als AI is gebruikt. U moet de uitkomst zelf kunnen uitleggen en onderbouwen. Een verwijzing naar de tool is geen motivering. Leg de inhoudelijke onderbouwing vast in het dossier.

Beschrijf het geadviseerde bedrag en het bedrag dat de klant kiest. Toon de gevolgen voor de maandlasten en de vrije ruimte in bedragen. Leg de motivering van de klant en de besproken risicos vast. Blijf binnen de leennormen en de acceptatieregels van de geldverstrekker.

Een leidraad waarin de AFM laat zien hoe zij de open normen voor hypotheekadvies uitlegt. Het is geen nieuwe wet, maar wel de maatstaf waarlangs de AFM dossiers beoordeelt. De herziene versie verscheen op 9 april 2026 en vervangt de leidraad uit 2011.

De zelfstandige rol van de adviseur. Je volgt niet simpelweg de wens van de klant, maar weegt die kritisch en geeft een onderbouwde aanbeveling over wat bij de persoonlijke situatie past. Wijkt de klant daarvan af, leg dan vast wat je adviseerde en waarom de klant anders koos.

Twee onderwerpen zijn op verzoek van de markt toegevoegd: verduurzaming en relatiebeëindiging. Daarnaast legt de leidraad meer nadruk op doorvragen bij tegenstrijdigheden en op het benoemen van aannames als gegevens ontbreken.

Dat je je aannames expliciet maakt. Benoem in het advies van welke veronderstellingen je uitgaat en wat dat betekent voor de uitkomst. Zo kan de klant en later een beoordelaar zien waarop het advies rust.

Doorvragen voordat je adviseert. De herziene leidraad legt hier extra nadruk op. Zoek uit hoe de tegenstrijdigheid zit, bijvoorbeeld tussen opgegeven en aangetoond inkomen of tussen wensen en budget, en leg vast hoe je die hebt opgelost.

Dat je de mogelijke risico's helder bespreekt, zodat de klanten begrijpen wat de persoonlijke gevolgen kunnen zijn. Denk aan wie de woning kan houden, wat er met de hypotheek en verzekeringen gebeurt en welke afspraken nodig zijn.

Maak duidelijke afspraken met de klant over wat je na het afsluiten van de hypotheek doet en wat dat kost. Op basis van die afspraken verleen je tijdens de looptijd passende nazorg.

Ja. De AFM legde eind 2025 een conceptversie ter consultatie voor en ontving 23 reacties. In een feedback statement legt de AFM uit wat zij met de reacties heeft gedaan. Dat document helpt om de bedoeling van passages te begrijpen.

Sinds 1 januari 2013 mag je voor complexe en impactvolle producten geen provisie van de aanbieder ontvangen. Daaronder vallen onder meer hypothecair krediet, levensverzekeringen zoals de overlijdensrisicoverzekering, inkomensverzekeringen zoals de AOV, uitvaartverzekeringen, betalingsbeschermers en pensioenverzekeringen. De klant betaalt je rechtstreeks voor advies en bemiddeling; maak de kosten vooraf transparant. Zo wordt belangenverstrengeling voorkomen. Controleer op de site van de AFM welke producten eronder vallen.

De prijs van het product en de prijs van je dienstverlening zijn gescheiden. De klant ziet apart wat het product kost en wat jouw advies en bemiddeling kosten. Spreek de beloning vooraf af en leg die vast.

De vergelijkingskaart. Bij advies over en bemiddeling in producten onder het provisieverbod geef je de consument sinds 1 april 2023 een vergelijkingskaart, uiterlijk voordat je advies geeft of bemiddelt. Het dienstverleningsdocument (tot 1 april 2023) bestaat daarvoor niet meer. Werk sjablonen, brieven en websiteteksten bij die er nog naar verwijzen. Informatie over je klachtenprocedure, Kifid-aansluiting en AFM-registratie geef je daarnaast, bijvoorbeeld via je website of opdrachtbevestiging.

Informatie over de aard en omvang van je dienstverlening, je onafhankelijkheid, je kosten en eventuele belangen die je dienstverlening kunnen beïnvloeden. Het doel is dat de consument diensten en kosten van adviseurs kan vergelijken.

Vóór, tijdens of na het eerste oriënterende gesprek, maar in elk geval voordat je advies geeft. Bied de vergelijkingskaart daarnaast aan op je website.

Pas op voor dubbele kosten. Ontvang je nog provisie op een product, dan moet de klant voor dezelfde dienst niet ook abonnementsgeld betalen. De AFM vindt het duidelijker als je kiest tussen provisie en abonnement, en polissen zo veel mogelijk provisievrij maakt.

Een afspraak waarbij de klant periodiek betaalt voor vooraf omschreven diensten tijdens de looptijd van een of meer producten. Het gaat om diensten die verder gaan dan wat je op grond van je wettelijke zorgplicht toch al moet doen.

Ja. Heb je bemiddeld in een product, dan heb je tijdens de looptijd een doorlopende zorgplicht. Je informeert de klant onder meer over wezenlijke wijzigingen in de essentiële productinformatie die hij vooraf kreeg.

Kifid neemt een klacht in behandeling als je niet binnen acht weken een definitief standpunt hebt gegeven, of als de klant het oneens is met je standpunt. Richt je procedure zo in dat je ruim binnen acht weken een gemotiveerd standpunt geeft.

Binnen drie maanden na je definitieve schriftelijke standpunt, mits je in dat standpunt op die termijn hebt gewezen. De klant kan ook in elk geval binnen een jaar na het indienen van de klacht bij jou terecht; de ruimste termijn geldt. Wees je niet op de drie maanden, dan geldt een redelijke termijn.

Ja, dat is verstandig en bepalend voor de termijn. Alleen als je in je definitieve standpunt op de termijn van drie maanden wijst, kan die termijn de klant worden tegengeworpen. Noem Kifid en de termijn dus altijd expliciet.

Een financiële dienstverlener moet een interne klachtenprocedure hebben en aangesloten zijn bij een door de minister erkende geschilleninstantie. Voor financiële dienstverlening is dat Kifid. De basis staat in artikel 4:17 Wft en hoofdstuk 7 van het BGfo.

Nee. De AFM helpt consumenten niet persoonlijk met een klacht. Meldingen zijn voor de AFM wel signalen die tot onderzoek of handhaving kunnen leiden. Een klant met een klacht gaat eerst naar jou en daarna eventueel naar Kifid.

Een jaarlijkse verplichte uitvraag (MMAB) waarmee de AFM gegevens verzamelt over onder meer omzet, beloning, uitbesteding en naleving van de beroepsgedragsregels. De AFM gebruikt die om risico's te zien en haar toezicht te richten.

Bij de MMAB 2026 had je zes weken vanaf je individuele startdatum om de vragenlijst volledig in te vullen en in te dienen. De uitvraag startte op 9 februari 2026. Controleer elk jaar de termijn in de aankondiging.

De beleidsbepalers van de onderneming zijn persoonlijk verantwoordelijk voor een volledige, juiste en waarheidsgetrouwe invulling. Anderen mogen het voorbereiden, maar de beleidsbepaler blijft aanspreekbaar.

De medewerkingsplicht volgt uit artikel 5:20 Awb. Wie niet of te laat indient, kan een maatregel krijgen, van een waarschuwingsbrief tot een last onder dwangsom. De AFM heeft in eerdere jaren lasten onder dwangsom opgelegd voor het niet invullen.

Voor adviseurs en bemiddelaars is de maatstaf de bruto omzet uit vergunningplichtige activiteiten, zonder btw en zonder premies die aan de aanbieder worden doorbetaald. Het antwoord op de omzetvraag in de Marktmonitor dient als die maatstaf.

De AFM vraagt ook naar bedragen die je aan andere vergunninghouders betaalt voor advies, bemiddeling of beheer. Zo wordt dezelfde omzet niet twee keer belast. Houd je administratie zo in dat je die bedragen makkelijk kunt opgeven.

Ja. Iedereen moet binnen de gestelde termijn meewerken aan een informatieverzoek van een toezichthouder (artikel 5:20 Awb). Lever volledig en ongewijzigd aan, binnen de termijn en via het kanaal dat de AFM aangeeft, en bewaar een kopie van wat je hebt aangeleverd.

Niet automatisch. De Wwft geldt onder meer voor financiële dienstverleners die bemiddelen in levensverzekeringen. Adviseer of bemiddel je alleen in hypotheken, dan ben je doorgaans geen Wwft-instelling; de geldverstrekker en de notaris doen dan het wettelijke cliëntenonderzoek. Bemiddel je ook in levensverzekeringen, dan geldt de Wwft wel.

De AFM. Zij is aangewezen als Wwft-toezichthouder voor onder meer bemiddelaars in levensverzekeringen, beleggingsondernemingen en vermogensbeheerders.

Nee. Het cliëntenonderzoek is een open norm: de wet bepaalt wat het onderzoek moet opleveren, niet hoe je het uitvoert. Je beoordeelt per klant de risico's van de klant, zijn activiteiten, de dienst en de transacties, en stemt de diepgang daarop af.

Nee. In juni 2026 benadrukte de AFM dat niet elke politiek prominente persoon een hoog risico is. Extra maatregelen moeten passen bij de risico's van de individuele PEP. Ook familieleden en naaste geassocieerden kunnen onder de PEP-regels vallen.

Ja. Uitbesteden aan een externe partij of tool kan efficiënt zijn, maar de verantwoordelijkheid blijft bij jouw onderneming. Controleer of de tool de juiste PEP-check uitvoert en zorg dat medewerkers de regels kennen.

Ja, voor Wwft-instellingen. Medewerkers moeten, voor zover relevant voor hun taak, de Wwft kennen en periodiek training krijgen, zodat ze ongebruikelijke transacties herkennen en het cliëntenonderzoek goed uitvoeren.

Voor adviseren over en bemiddelen in financiële producten heb je een vergunning nodig, per productcategorie. Er zijn vrijstellingen, maar alleen als je aan alle voorwaarden voldoet. Breid je uit naar een nieuwe categorie, regel dan eerst de vergunning.

Adviseren is een aanbeveling over een specifiek product van een specifieke aanbieder aan een specifieke klant. Bemiddelen omvat alle werkzaamheden die erop gericht zijn dat de klant het product afneemt. Veel kantoren doen beide; je vergunning moet dat dekken.

Een financiële dienstverlener die uitsluitend bemiddelt in één product van één aanbieder, of die optreedt voor een bemiddelaar. Verbonden bemiddelaars staan als zodanig in het register van de AFM.

Alle klantgerichte medewerkers moeten permanent actueel zijn: ze kennen de ontwikkelingen in hun vak en passen die toe. Wie adviseert, heeft daarnaast een geldig Wft-diploma nodig voor elke product-dienstcombinatie waarover hij adviseert.

Eens per PE-periode van drie jaar. Haal je in een periode geen PE-examen, dan vervalt je adviesbevoegdheid voor dat onderwerp tot je een bijzonder examen haalt. Kijk voor de lopende periode bij het CDFD.

De AFM kent een ontheffingsbeleid voor de diplomaplicht in specifieke situaties. Lees het beleid op de site van de AFM voordat je ervan uitgaat dat het op jouw situatie van toepassing is.

Incidenten en misstanden binnen je onderneming die de betrouwbaarheid van beleidsbepalers, de integriteit, de bedrijfsvoering of de continuïteit kunnen raken. Ook misstanden bij partijen waarmee je samenwerkt, zoals (sub)bemiddelaars, kunnen meldplichtig zijn.

Ja. Meld nieuwe beleidsbepalers en wijzigingen in de antecedenten van dagelijks beleidsbepalers en medebeleidsbepalers aan de AFM. Zet dit in je compliancekalender en in je procedure voor personeelswijzigingen.

Vertrouwen en verantwoordelijkheid stonden centraal. De AFM zag minder vergunninghouders maar meer schaal, benadrukte integere en beheerste bedrijfsvoering en noemde het voorkomen van hypotheekfraude een gedeelde verantwoordelijkheid van de hele keten.

Uit de AFM-consumentenmonitor van februari 2026 bleek dat bijna een op de tien woningeigenaren in 2025 door een adviseur of geldverstrekker over verduurzaming was benaderd, tegen een op de twintig in 2022. Het aandeel groeit, maar de meeste klanten worden nog niet benaderd.

Zorg dat je interne klachtenprocedure en je aansluiting bij Kifid vindbaar, toegankelijk en begrijpelijk zijn, bijvoorbeeld op een vaste pagina op je website, en verwijs ernaar in de informatie die de klant vooraf krijgt. Bied een laagdrempelige manier om een klacht in te dienen.

De lopende PE-periode loopt van 1 april 2025 tot en met 31 maart 2028. Binnen die periode haal je per beroepskwalificatie één PE-examen. De volgende periode loopt van 1 april 2028 tot en met 31 maart 2031.

Ja. Je kiest zelf het moment binnen de PE-periode, zolang je het examen voor de einddatum haalt. Houd er rekening mee dat het tegen het einde van een periode druk wordt bij de examen-instituten.

Met initiële examens per module behaal je een beroepskwalificatie. Met het PE-examen houd je die geldig; het toetst recente ontwikkelingen. Het bijzonder examen is bedoeld om een vervallen adviesbevoegdheid te herstellen als je een PE-examen niet op tijd hebt gehaald.

Dan vervalt je adviesbevoegdheid voor die beroepskwalificatie. Je mag in dat domein niet meer zelfstandig adviseren tot je een bijzonder examen hebt gehaald of de initiële module-examens opnieuw hebt gedaan. Het kantoor moet in de tussentijd maatregelen nemen en die vastleggen.

Volgens het CDFD uit de modules Basis, Vermogen en Hypothecair krediet. Voor elke module haal je een initieel examen.

Volgens het CDFD Basis, Vermogen en Pensioen. Let op: de module heet bij het CDFD Pensioen; in oudere teksten zie je nog de naam Pensioenverzekeringen.

Basis, Schadeverzekeringen particulier en Schadeverzekeringen zakelijk. Wie zakelijk schade adviseert, heeft dus ook de particuliere module nodig.

Voor de beroepskwalificatie Adviseur Consumptief krediet haal je de modules Basis en Consumptief krediet.

Volgens het CDFD zes: Adviseur Hypothecair krediet, Inkomen, Pensioen, Schadeverzekering particulier, Schadeverzekering zakelijk en Vermogen. Daarnaast bestaan aparte kwalificaties voor consumptief krediet en zorgverzekeringen.

De minister van Financiën stelt de eind- en toetstermen vast. Het CDFD adviseert daarover, selecteert ontwikkelingen voor de PE-examens en erkent de examen-instituten waar je het examen aflegt.

Jaarlijks per 1 april. Per 1 april 2026 zijn de PE-examens en de initiële examens vernieuwd. Voor de examens vanaf 1 april 2027 tellen ontwikkelingen die op 1 januari 2027 definitief bekend zijn en relevant zijn voor het klantbelang.